Szkółka orzecha włoskiego

Idź do spisu treści

Menu główne

Poradnik

Nawet najlepsza sadzonka szczepionego orzecha nie będzie rosła sama. Wymaga podlewania, ochrony przed mrozem, przycinania i nawożenia.

Wybór miejsca na posadznie orzecha

Przed posadzeniem szczepionego orzecha włoskiego, trzeba mu wybrać odpowiednie miejsce. Nie może to być  bezodpływowa niecka (zastoisko mrozowe), bo wcześniej czy później orzech wymarznie. Ziemia powinna być zasobna, a jeśli nie jest, należy ją użyźnić materiałami organicznymi (obornik, kompost, słoma, zielonka na przekopanie/przyoranie). Wcześniej glebę trzeba koniecznie zwapnować, jeśli pH jest niższe od 6,5 (powinno wynosić 6,5-7,5). Ziemię należy przygotować przynajmniej na kilka miesięcy przed planowanym sadzeniem.

Wybór odmiany


W ogrodzie przydomowym można posadzić każdą odmianę. Orzechy przeznaczone do sadu towarowego powinny łatwo się suszyć i nie mieć skłonności do pleśnienia i ciemnienia jąder, a największe ,,Jacki''mogą być tylko uzupełnieniem do sprzedaży na mokro. W dużym sadzie trzeba brać pod uwagę konieczność wysuszenia iluś tam ton owoców. Im większy sad, tym więcej powinno być w nim odmian łatwych do wysuszenia.

Odległości sadzenia

Sad orzechowy może być ekstensywny, albo intensywny. W sadzie ekstensywnym podstawowa rozstawa to 10 x 10 m (100 sztuk na 1ha). Na słabszej ziemi odległości mogą być trochę mniejsze, na dobrej trochę większe. Sad intensywny, to większa gęstość sadzenia np: 7 x 6 m (238 szt. 1 ha), 8 x 6 m (208 szt. na 1 ha). Większe zagęszczenie drzew w rzędzie (5 m) wymaga wczesnego skracania gałęzi. Nie wszystkie odmiany nadają się do takiego prowadzenia.

Terminy sadzenia

Orzechy można sadzić na wiosnę i jesienią. Drzewka z pojemników na wiosnę do końca maja, i w lecie już od połowy sierpnia. Sadzone w terminie późnowiosennym i letnim wymagają regularnego i początkowo częstszego podlewania (2 - 3 razy w tygodniu) niż sadzone w okresie bezlistnym. Często należy podlewać przez pierwsze dwa tygodnie po posadzeniu. Później przechodzi się na obfite podlewanie raz w tygodniu.


 

Sadzenie

Przed sadzeniem drzewka należy mu przyciąć uszkodzone lub zawinięte korzenie. Sadzonki w pojemnikach solidnie podlać, albo namoczyć bryłę korzeniową w wodzie. Dół musi być znacznie większy niż korzenie, żeby można je było w nim swobodnie rozmieścić. W przypadku sadzonki z pojemnika, większy dołek zabezpiecza przed odstawaniem ziemi przy brzegach bryły korzeniowej. Po wypełnieniu dołka w dwóch trzecich ziemią, drzewko należy podlać, a następnie zasypać dołek formując przy tym  misę służąca do podlewania.

Sadzimy nie głębiej niż 2- 3 cm jak drzewko rosło w szkółce. Zbyt głębokie sadzenie jest przyczyną słabego wzrostu w pierwszych kilku latach.  
Drzewko należy przywiązać miękkim materiałem do palików - minimum dwóch, najlepiej trzech.

Bezpośrednio po posadzeniu każde drzewko orzechowe należy koniecznie podlać, nawet jeśli ziemia jest wilgotna. Podlewanie jest bardzo ważne również w okresach bezdeszczowych. Niedowodnione młode orzechy są później wrażliwe na przemarzanie w zimie. Podlewać należy obficie (10 -20) litrów wody, ale rzadko - wystarczy raz w tygodniu.

Orzechy sadzone jesienią koniecznie muszą mieć usypany kopczyk dla ochrony korzeni. Na wiosnę kopczyk rozgarniamy i formujemy z niego misę do podlewania. Trzeba również  zabezpieczyć pnie przed nagrzewaniem od słońca w zimie. Można je pomalować farbą emulsyjną, lub osłonić słomą, czy osłonką perforowaną. Malować należy zaraz po opadnięciu liści, a nie dopiero w grudniu – styczniu.
Młode orzechy powinny być osłaniane przed zwierzyną. Nie są ogryzane przez zwierzęta, ale za to chętnie odzierane z kory.

Formowanie koron

Młodemu orzechowi trzeba uformować koronkę na odpowiedniej wysokości – minimum 1,5 m do 2 m. Pozostawiony samopas wypuści gałęzie za nisko. Będą one później przeszkadzać w koszeniu trawy i zbieraniu orzechów. Dodatkowo nisko rosnące gałęzie są narażone na przymrozki, a owoce na nich na gnicie.
W sadach wysokość pni należy dobrać do używanego sprzętu, w ogrodach dostosowac do potrzeb ludzi w nich przebywających.
Sadzonka orzecha może być jednopędowa, albo już z uformowana koronką. Każdy nowo posadzony orzech powinien być przycięty, żeby zmusić go do wypuszczenia silnego przewodnika. Później należy zostawić  3-5 bocznych pędów, które dadzą początek koronie ze zmodyfikowanym przewodnikiem, która jest zalecana dla szczepionych orzechów.


Fromowanie orzechów po przemarznięciu


W Polsce raz na kilka - kilkanaście lat trafiają się mroźne zimy i w czasie takich zim część młodych (i nie tylko młodych) orzechów przemarza. Nie jest to wielka tragedia, jeśli korzenie i odcinek przewodnika z kilkoma pąkami powyżej miejsca szczepienia, a więc części drzewka najbardziej zagrożone przemarznięciem są zabezpieczone solidnym kopczykiem.

W razie przemarznięcia powyżej linii kopczyka orzech szybko odbuduje utraconą część drzewka. Bez kopczyków, w razie bezśnieżnej zimy nowo posadzone orzechy mają dużo mniejsze szanse przeżycia.

Nawożenie i podlewanie

Młode orzechy powinny być nawożone, a w czasie suszy podlewane. W zależności od możliwości i preferencji posiadacza orzecha, potrzebne składniki mogą być dostarczone w postaci materiałów dopuszczonych do upraw ekologicznych lub konwencjonalnych (nawozy mineralne). Orzechy włoskie lubią dostatek próchnicy w ziemi, dlatego należy skorzystać z każdej możliwości ściólkowania ziemi pod orzechem kompostem, obornikiem, skoszoną trawą, słomą itp.

Nie należy sypać nawozów mineralnych do dołka w czasie sadzenia orzechów, ani później rzucać garścią obok drzewka. Zawsze powinny być równomiernie rozsypane wokół drzewa, nieco poza zasięg korony. Nawożenie azotem i nawozami wieloskładnikowymi powinno być podzielone na dwie dawki, dla uniknięcia strat azotu. Pierwsza dawka po rozpoczęciu wegetacji, druga pod koniec maja, do początku czerwca.     


Cięcie drzew orzechowych

Cięcia orzechów nie należy odkładać na późniejsze lata. Duże rany długo się goją, a odkryte drewno prawie zawsze zostanie zaatakowane przez choroby.

Bezpiecznie można wycinać gałęzie o średnicy do 5 cm. Najlepiej goją się rany po cięciu wykonanym  w drugiej połowie maja i na początku czerwca. Wszystkie inne terminy podawane wcześniej dla cięcia orzechów włoskich okazały się gorsze. Orzechy należy ciąć w czasie ciepłej, słonecznej i suchej pogody.

Przez wycinanie grubych konarów, ludzie na własne życzenie znacznie skracają życie  orzechów włoskich.


Owocowanie szczepionych orzechów


Szczepione orzechy zaczynają owocować w zależności od odmiany i warunków wzrostu już od drugiego - czwartego roku po posadzeniu. Owoce osiągają właściwą dla odmiany wielkość w czwartym - piątym roku po posadzeniu. Na większy zbiór można liczyć od szóstego roku po posadzeniu.
W 2012 roku w czwartym roku po posadzeniu zebraliśmy od kilku sztuk do 0,6 kg z jednego drzewa. Starszych szczepionych orzechów nie mamy, więc na razie nie ma danych na temat owocowania w następnych latach.    

Jeśli chcesz wiedzieć więcej na temat pielęgnacji orzechów włoskich zajrzyj do załącznika
Uprawa orzechów włoskich 12 251 KB

Dyskusje na różne tematy ogrodnicze, w tym o orzechach włoskich można zanleźć tu :
Porady ogrodnicze. Forum działkowe.


 
Wróć do spisu treści | Wróć do menu głównego